Geklasseerde landschappen

Vrankenschans

Plaats: Vrankenschansweg
Datum: 1601

In het begin van de 17de eeuw werden in Zonhoven vier schansen aangelegd: vierkante of langwerpige stukken grond omgeven door een gracht en een aarden wal, beplant met struiken en bomen. De schanshuizen die binnen de verstekingen werden gebouwd dienden in tijden van oorlog als schuilplaats voor mens en vee.
De Vrankenschans, gelegen op het gehucht Ter Donk, is de oudste en best bewaarde van de Zonhovense schansen.
De luchtfoto laat de oorspronkelijke structuur van de schans duidelijk herkennen. Bovenaan rechts een 19de eeuws laaggevelboerderijtje (recent gerenoveerd).
Het complex van de Vrankenschans werd geklasseerd bij K.B. van 13.04.1981, de wal en het grachtensysteem als monument, de onmiddellijke omgeving als dorpsgezicht.

Slangbeekbron en Ballewijers

Plaats: Molenweg

Deze natuurreservaten, samen ong. 20 ha groot, liggen resp. ten noorden en ten zuiden van de weg Zonhoven - Genk op het gehucht Termolen.
Ze vormen een waterrijk gebied, met enkele vijvers, aan de bovenloop van de Slangebeek, een bijrivier van de Demer. Biotoop van zeldzame planten en van een gevarieerde fauna van watervogels, amfibieën (verscheidene kikkersoorten) en insecten.
Beide reservaten werden geklasseerd bij K.B. van 30.05.1984.

't Welleke

Plaats: Ballewijerweg

Dit natuurreservaat, bij de Slangebeek in het verlengde van de Ballewijers-reservaat, is ongeveer 4 ha groot.
Het is herpetologisch belangrijk, omdat zich hier een unieke populatie boomkikkers ophoudt. Ook het 'rietven', gelegen in een weidegebied en afgeboord met hagen en houtwallen, is een uitzonderlijk landschap. Zeldzame water- en moerasvogels hebben er hun broedplaats.
Het landschap werd geklasseerd bij K.B. van 12.06.1981.

Holsteen

Plaats: Holsteenweg

'Holsteen' is de verzamelnaam van acht reusachtige natuurstenen (siliciumhoudende zandsteen) die werden blootgelegd in het heidegebied van het gehucht 'Termolen'. Eén van de stenen (13 x 10 x 2,5 m) vertoont een reeks van oude groeven, wat erop zou wijzen dat hij in het Neolithicum (ca. 3500 - 2000 v. Chr.) als polijststeen gediend heeft bij het vervaardigen van werktuigen en wapens.
De talrijke silex krabbers en pijlpunten die in de omgeving werden gevonden schijnen dit te bevestigen.
De site Holsteen werd geklasseerd bij K.B. van 11.09.1967.

Meer info: heemkundekring Zonhoven - Marcel Switten - 011 81 33 08 - mail naar heemkunde@zonhoven.be